होलार समाजाचे भीष्म पितामह समाज भूषण त्याग मूर्ती आणि आमचे प्रेरणास्थान आदरणीय कैलास वासी भगवान हरिभाऊ जावीर गुरुजी

 🚩🌺 **होलार समाजाचे भीष्म पितामह, समाजभूषण, त्यागमूर्ती आणि आमचे प्रेरणास्थान!** 🌺🚩

# आदरणीय कैलासवासी भगवान हरिबा जावीर गुरुजी यांच्या विचारांचा वारसा जपत समाजकार्याची अखंड वाटचाल!

### 🙏 गुरुजी शरीराने आपल्यात नाहीत; परंतु त्यांचे विचार, संस्कार, मार्गदर्शन आणि समाजकार्याचे ध्येय आजही आमच्या प्रत्येक कार्यात जिवंत आहे!

**होलार समाज सामाजिक संस्था, महाराष्ट्र राज्य, पुणे**\

*ISO 9001:2015 आंतरराष्ट्रीय गुणवत्ता व्यवस्थापन प्रणाली मानांकन प्राप्त संस्था*

होलार समाजाच्या सामाजिक, शैक्षणिक आणि सर्वांगीण विकासासाठी आपले संपूर्ण आयुष्य समर्पित करणारे, समाजाला न्याय, हक्क, बंधुता, प्रेम, शिक्षण आणि समानतेचा मार्ग दाखवणारे आदरणीय **कैलासवासी भगवान हरिबा जावीर गुरुजी** हे केवळ एक समाजसेवक नव्हते, तर संपूर्ण होलार समाजाचे मार्गदर्शक, प्रेरणास्थान आणि आमच्यासाठी आदर्श होते.

त्यांनी आयुष्यभर केलेल्या संघर्षाची, त्यागाची आणि समाजसेवेची प्रेरणा घेऊनच आज आम्ही समाजकार्याची वाटचाल करीत आहोत.

## 🌺 गुरुजींचा जीवनप्रवास म्हणजे समाजसेवेचा एक प्रेरणादायी इतिहास!

आदरणीय भगवान हरिबा जावीर गुरुजी यांचा जन्म **१ जून १९५३ रोजी नाझरे, तालुका सांगोला, जिल्हा सोलापूर** येथे झाला.

पुणे महानगरपालिकेच्या शिक्षण विभागात सन १९७६ मध्ये प्राथमिक शिक्षक म्हणून ते सेवेत रुजू झाले. शिक्षक म्हणून नोकरी करीत असतानाच त्यांनी आपल्या समाजाच्या शैक्षणिक, सामाजिक आणि आर्थिक उन्नतीसाठी आयुष्यभर अविरत कार्य केले.

त्यांनी सर्वप्रथम पुण्यातील बोपोडी येथे होलार समाजासाठी महाराष्ट्रातील पहिले समाजमंदिर उभारून समाजाला एकत्र येण्यासाठी हक्काचे व्यासपीठ उपलब्ध करून दिले.

याच समाजमंदिरात त्यांनी सन १९८० ते १९९७ या कालावधीत अंगणवाडी आणि बालवाडी सुरू ठेवून समाजातील लहान मुलांच्या शिक्षणाचा पाया मजबूत करण्याचे महत्त्वपूर्ण कार्य केले.

त्यांच्या मते, समाजाची खरी प्रगती शिक्षणातूनच शक्य आहे. त्यामुळे त्यांनी शिक्षणाला नेहमीच सर्वोच्च प्राधान्य दिले.

## 🌺 व्यसनमुक्ती, शिक्षण आणि सामाजिक परिवर्तनाचा ध्यास!

समाजातील व्यसनाधीनतेमुळे अनेक कुटुंबांचे होणारे नुकसान पाहून गुरुजींनी व्यसनमुक्तीचे कार्य हाती घेतले.

समाजबांधवांना व्यसनांपासून दूर करून त्यांना सन्मानाने जगण्याची प्रेरणा दिली. अनेकांना व्यसनमुक्त करण्यासाठी प्रत्यक्ष प्रयत्न केले.

समाजातील अन्याय, अत्याचार, अज्ञान, व्यसनाधीनता आणि सामाजिक विषमता दूर करण्यासाठी त्यांनी आयुष्यभर संघर्ष केला.

त्यांचे समाजकार्य केवळ भाषणांपुरते मर्यादित नव्हते. प्रत्यक्ष कृतीतून समाजपरिवर्तन घडविण्याचा त्यांचा प्रयत्न होता.

## 🚩 अन्यायग्रस्त समाजबांधवांसाठी सदैव धावून जाणारे नेतृत्व!

महाराष्ट्राच्या कानाकोपऱ्यात ज्या ठिकाणी होलार समाजबांधवांवर अन्याय किंवा अत्याचार होत असे, त्या ठिकाणी गुरुजी स्वतः जातीने उपस्थित राहत असत.

अन्यायग्रस्तांना न्याय मिळवून देण्यासाठी ते संबंधित यंत्रणांकडे पाठपुरावा करीत असत.

समाजबांधवांच्या अडचणी स्वतःच्या अडचणी समजून त्यांच्यासाठी संघर्ष करणे, त्यांना आधार देणे आणि न्याय मिळेपर्यंत प्रयत्न करणे हा त्यांच्या कार्याचा मूलमंत्र होता.

होलार समाजातील विविध संघटना आणि सामाजिक कार्यकर्त्यांना एकत्र आणण्याचेही त्यांनी सातत्याने प्रयत्न केले.

त्यांच्या कार्याचा आदर म्हणून संपूर्ण होलार समाज त्यांना प्रेमाने **'भीष्म पितामह'** म्हणून संबोधत असे. समाजबांधवांनी त्यांना बहाल केलेली **'समाजभूषण'** ही पदवी त्यांच्या कार्याची आणि समाजातील स्थानाची साक्ष देणारी आहे.

## 🏅 आदर्श शिक्षक पुरस्काराने गौरव!

सन १९८५ मध्ये पुणे महानगरपालिकेच्या शिक्षक विभागाकडून त्यांना आदर्श शिक्षक पुरस्कार प्रदान करण्यात आला.

खासदार बॅरिस्टर विठ्ठलराव गाडगीळ यांच्या हस्ते त्यांचा गौरव करण्यात आला.

शिक्षक म्हणून विद्यार्थ्यांना घडविणे आणि समाजसेवक म्हणून संपूर्ण समाजाला दिशा देणे, अशी दुहेरी जबाबदारी त्यांनी अत्यंत निष्ठेने पार पाडली.

कुटुंबीयांसाठी आणि स्वतःच्या वैयक्तिक आयुष्यासाठी वेळ देण्यापेक्षा समाजाच्या प्रश्नांना त्यांनी प्राधान्य दिले. संपूर्ण आयुष्य समाजाच्या सेवेसाठी समर्पित केले.

## 🙏 माझे गुरु, माझे मार्गदर्शक – आदरणीय भगवान जावीर गुरुजी!

होलार समाज सामाजिक संस्थेचे संस्थापक अध्यक्ष आदरणीय **श्री. नामदेवराव श्रीरंग आयवळे** यांचे भगवान जावीर गुरुजी हे केवळ मार्गदर्शक नव्हते, तर त्यांचे गुरु होते.

समाजकार्य कसे करावे, समाजातील सामान्य माणसाच्या अडचणी कशा समजून घ्याव्यात, अन्यायाविरुद्ध कसे उभे राहावे, समाजबांधवांना एकत्र कसे आणावे, शिक्षणाला कसे प्राधान्य द्यावे आणि कोणत्याही अपेक्षेशिवाय समाजासाठी कसे जगावे, हे सर्व गुरुजींनी आपल्या प्रत्यक्ष कार्यातून शिकवले.

गुरुजींनी दिलेले हे संस्कार, मार्गदर्शन आणि समाजकार्याची शिकवण हाच आमच्या कार्याचा पाया आहे.

**गुरुजींनी आम्हाला केवळ समाजकार्य करण्यास सांगितले नाही, तर समाजासाठी जगण्याची दिशा दिली.**

त्यांनी दाखवलेल्या मार्गावर चालत समाजातील शेवटच्या घटकापर्यंत न्याय, शिक्षण, रोजगार, सामाजिक सन्मान आणि विकासाच्या संधी पोहोचविण्याचा आमचा प्रामाणिक प्रयत्न सुरू आहे.

## 🚩 अकरा लोकांपासून सुरू झालेला प्रवास आज १०,३२९ सभासदांपर्यंत!

भगवान जावीर गुरुजींच्या मार्गदर्शनातून आणि त्यांनी दिलेल्या सामाजिक विचारांच्या प्रेरणेतून अकरा लोकांनी होलार समाज सामाजिक संस्थेची स्थापना केली.

आज त्याच संस्थेने महाराष्ट्रभर समाजबांधवांना जोडण्याचे महत्त्वपूर्ण कार्य केले आहे.

आजपर्यंत संस्थेच्या माध्यमातून:

- **१०,३२९ सभासदांची नोंदणी** झाली आहे.

- संस्थेच्या अधिकृत वेबसाईटला **१,५७,५२१ भेटी** प्राप्त झाल्या आहेत.

- महाराष्ट्रभर समाजहिताची १३ विविध अभियानांची चळवळ राबविण्यात येत आहे.

- शिक्षण, स्पर्धा परीक्षा, महिला सशक्तीकरण, जात प्रमाणपत्र व जात पडताळणी, रोजगार, व्यसनमुक्ती, ज्येष्ठ नागरिक कल्याण, आरोग्यसेवा, कायदेशीर मार्गदर्शन आणि शासकीय योजनांची माहिती समाजबांधवांपर्यंत पोहोचविण्याचे कार्य सुरू आहे.

विशेषतः **'समाजभूषण कैलासवासी भगवान जावीर गुरुजी व्यसनमुक्ती अभियान'** राबवून गुरुजींनी आयुष्यभर जपलेल्या व्यसनमुक्त समाजाच्या स्वप्नाला प्रत्यक्ष कृतीतून पुढे नेण्याचा प्रयत्न सुरू आहे.

या अभियानामध्ये समाजबांधवांचा वाढता सहभाग ही गुरुजींच्या विचारांना मिळणारी खरी आदरांजली आहे.

## 🌺 गुरुजींचे अपूर्ण स्वप्न पूर्ण करण्याचा आमचा संकल्प!

दिनांक २१ ऑगस्ट २०२४ रोजी गुरुजींचे दुःखद निधन झाले. त्यांच्या जाण्याने होलार समाजाने एक महान मार्गदर्शक, संघर्षशील समाजसेवक आणि प्रेरणादायी व्यक्तिमत्त्व गमावले.

परंतु त्यांचे विचार कधीही संपणार नाहीत.

गुरुजींनी समाजासाठी पाहिलेली स्वप्ने, त्यांनी सुरू केलेली सामाजिक परिवर्तनाची चळवळ आणि त्यांनी दिलेले संस्कार पुढील पिढीपर्यंत पोहोचविणे ही आमची जबाबदारी आहे.

आज आम्ही जे काही सामाजिक कार्य करीत आहोत, ते गुरुजींनी दाखविलेल्या मार्गावरूनच पुढे जाण्याचा प्रामाणिक प्रयत्न आहे.

आमचे ध्येय स्पष्ट आहे:

**शिक्षण • संघटन • स्वाभिमान**

- समाजातील प्रत्येक मुला-मुलीला शिक्षणाची संधी मिळावी.

- समाजातील तरुणांना रोजगार आणि व्यवसायाच्या संधी उपलब्ध व्हाव्यात.

- महिला सक्षम, स्वावलंबी आणि आत्मनिर्भर व्हाव्यात.

- समाजातील अन्यायग्रस्तांना न्याय आणि योग्य मार्गदर्शन मिळावे.

- समाजातील विविध संघटना, संस्था आणि कार्यकर्ते एका व्यासपीठावर यावेत.

- व्यसनमुक्त, शिक्षित, संघटित आणि स्वाभिमानी समाज निर्माण व्हावा.

हीच गुरुजींना खरी आदरांजली ठरेल, असा आमचा विश्वास आहे.

## 🙏 संपूर्ण महाराष्ट्रातील समाजबांधवांना भावनिक आवाहन!

होलार समाजातील बंधू-भगिनींनो, आदरणीय भगवान जावीर गुरुजींचे जीवनकार्य, त्याग, संघर्ष आणि समाजसेवेचा इतिहास आपण सर्वांनी जाणून घेणे आवश्यक आहे.

त्यांनी आपल्या आयुष्यात जे पेरले, त्याचे रूपांतर एका मोठ्या सामाजिक चळवळीत करणे ही आपल्या सर्वांची सामूहिक जबाबदारी आहे.

समाजासाठी जगणाऱ्या अशा महान व्यक्तिमत्त्वांचे विचार पुढील पिढीपर्यंत पोहोचले पाहिजेत.

आपण सर्वांनी एकत्र येऊन गुरुजींच्या अपूर्ण राहिलेल्या स्वप्नांना पूर्ण करण्यासाठी योगदान द्यावे.

**गुरुजी, आपण आज आमच्यात देहाने नाहीत; परंतु आपण दिलेले संस्कार, शिकवण आणि समाजकार्याची प्रेरणा आमच्या प्रत्येक कृतीत जिवंत आहे.**

आपण दाखविलेल्या मार्गावरून आम्ही चालत राहू. समाजातील शेवटच्या घटकाला न्याय, शिक्षण, सन्मान आणि विकास मिळेपर्यंत आमची सामाजिक वाटचाल थांबणार नाही.

**आपले आशीर्वाद आणि विचार हीच आमची खरी ताकद आहे!**

भावपूर्ण आदरांजली!\

विनम्र अभिवादन! 🙏🌺

**आपलाच शिष्य,**

**आदरणीय श्री. नामदेवराव श्रीरंग आयवळे**\

संस्थापक अध्यक्ष\

**होलार समाज सामाजिक संस्था, महाराष्ट्र राज्य, पुणे**

*ISO 9001:2015 आंतरराष्ट्रीय गुणवत्ता व्यवस्थापन प्रणाली मानांकन प्राप्त संस्था*

**संस्थेचे ब्रीदवाक्य : शिक्षण • संघटन • स्वाभिमान**

🌐 **संस्थेची अधिकृत समाज माहिती केंद्रे :**

[https://holarsamajssp.blogspot.com/](https://holarsamajssp.blogspot.com/)

[https://holarsamajsamajiksanstha.blogspot.com/?m=1](https://holarsamajsamajiksanstha.blogspot.com/?m=1)

🚩🌺 **कैलासवासी भगवान जावीर गुरुजी अमर राहोत! त्यांच्या विचारांचा वारसा प्रत्येक घरापर्यंत पोहोचवूया!** 🌺🚩

**जय महाराष्ट्र जय भीम जय होलार !**

स्पर्धा परीक्षेची तयारीसाठी अधिकारी घडविण्यासाठी महत्त्वाचा प्रयत्न

 सर, संस्थेच्या अधिकृत वेबसाईटवर स्वतंत्रपणे प्रसिद्ध करता येईल, अशा स्वरूपात तिसऱ्या टप्प्याचा सविस्तर लेख तयार केला आहे. यामध्ये अभियानाचा उद्देश, संस्थेची भूमिका, मार्गदर्शकांचा परिचय, विद्यार्थ्यांसाठी सूचना आणि दिवसनिहाय अभ्यास आराखड्याची माहिती समाविष्ट केली आहे.

# 🚩📚 होलार समाजातील विद्यार्थी, युवक-युवतींसाठी स्पर्धा परीक्षा अभियानाचा तिसरा टप्पा सुरू! 📚🚩

## विशेष ११ दिवसीय स्पर्धा परीक्षा अभ्यास आराखडा

### दिनांक : ३१ ऑक्टोबर ते १० नोव्हेंबर २०२६

**विद्यार्थ्यांच्या शैक्षणिक प्रगतीसाठी, स्पर्धा परीक्षेच्या तयारीसाठी आणि समाजातून अधिकारी घडविण्याच्या ध्येयाने संस्थेचा आणखी एक महत्त्वपूर्ण उपक्रम!**

---

## 🚩 आयोजक संस्थेचा परिचय

**होलार समाज सामाजिक संस्था, महाराष्ट्र राज्य, पुणे**

*ISO 9001:2015 आंतरराष्ट्रीय गुणवत्ता व्यवस्थापन प्रणाली मानांकन प्राप्त संस्था*

**संस्थापक अध्यक्ष : आदरणीय श्री. नामदेव श्रीरंग आयवळे**

**ब्रीदवाक्य : शिक्षण • संघटन • स्वाभिमान**

---

## १. अभियानाची पार्श्वभूमी व उद्देश

शिक्षण हे समाजाच्या सर्वांगीण विकासाचे प्रभावी साधन आहे. कोणत्याही समाजाची खरी प्रगती ही त्या समाजातील विद्यार्थ्यांना मिळणाऱ्या शैक्षणिक संधी, स्पर्धा परीक्षांमधील सहभाग, प्रशासकीय सेवांमधील प्रतिनिधित्व आणि रोजगाराच्या संधींवर अवलंबून असते.

होलार समाजातील अनेक विद्यार्थी, विद्यार्थिनी आणि युवक-युवतींमध्ये गुणवत्ता, जिद्द, मेहनत करण्याची तयारी आणि काहीतरी मोठे करण्याची क्षमता आहे. मात्र योग्य मार्गदर्शन, अभ्यासाचे नियोजन, स्पर्धा परीक्षांची माहिती आणि सातत्यपूर्ण प्रोत्साहन यांचा अभाव असल्यामुळे अनेक विद्यार्थ्यांना योग्य दिशा मिळत नाही.

ही गरज ओळखून होलार समाज सामाजिक संस्था, महाराष्ट्र राज्य, पुणे यांच्या वतीने **१३ समाजहित अभियानांपैकी स्पर्धा परीक्षा अभियान** राबविण्यात येत आहे.

या अभियानांतर्गत विद्यार्थ्यांना विशेष अभ्यास आराखड्याच्या माध्यमातून स्पर्धा परीक्षांच्या तयारीसाठी मार्गदर्शन, अभ्यासाची शिस्त, विषयांचे नियोजन आणि आत्मविश्वास वाढविण्यासाठी प्रोत्साहन देण्याचा संस्थेचा प्रयत्न आहे.

## २. स्पर्धा परीक्षा अभियानाचे तीन टप्पे

विद्यार्थ्यांमध्ये नियमित अभ्यासाची सवय निर्माण व्हावी आणि अभ्यासाचे नियोजन टप्प्याटप्प्याने करता यावे, या उद्देशाने संस्थेने विशेष अभ्यास आराखड्याचे टप्पे आयोजित केले आहेत.

- **पहिला टप्पा :** प्रारंभिक अभ्यास मार्गदर्शन व अभ्यासाची दिशा.

- **दुसरा टप्पा :** २१ ऑक्टोबर ते ३० ऑक्टोबर २०२६ — विशेष १० दिवसीय अभ्यास आराखडा.

- **तिसरा टप्पा :** ३१ ऑक्टोबर ते १० नोव्हेंबर २०२६ — विशेष ११ दिवसीय अभ्यास आराखडा.

या तिसऱ्या टप्प्याच्या माध्यमातून विद्यार्थ्यांनी यापूर्वीच्या अभ्यासाची उजळणी करून पुढील अभ्यास अधिक नियोजनबद्ध पद्धतीने करावा, अशी अपेक्षा आहे.

## ३. तिसऱ्या टप्प्याचे विशेष मार्गदर्शक

**श्री. रुपेश हातेकर**

**पद :** बँक मॅनेजर\

**संस्थेतील जबाबदारी :** सहसचिव, होलार समाज सामाजिक संस्था, महाराष्ट्र राज्य, पुणे.

बँकिंग क्षेत्रातील कार्यानुभव असलेले श्री. रुपेश हातेकर हे या तिसऱ्या टप्प्यातील विशेष अभ्यास आराखड्यासाठी मार्गदर्शक म्हणून योगदान देत आहेत.

स्पर्धा परीक्षांची तयारी करणाऱ्या विद्यार्थ्यांना योग्य अभ्यासदिशा, करिअरविषयक जागरूकता, बँकिंग क्षेत्रातील संधी आणि शैक्षणिक प्रगतीसाठी प्रेरणा मिळावी, हा या मार्गदर्शनामागील मुख्य हेतू आहे.

समाजातील अनुभवी, सुशिक्षित आणि विविध क्षेत्रांत कार्यरत असलेल्या व्यक्तींनी पुढील पिढीच्या शैक्षणिक विकासासाठी योगदान द्यावे, या संस्थेच्या भूमिकेचे हे एक उदाहरण आहे.

## ४. अभियानाची प्रमुख उद्दिष्टे

१. होलार समाजातील विद्यार्थ्यांमध्ये स्पर्धा परीक्षांविषयी जागरूकता निर्माण करणे.

२. विद्यार्थ्यांना शासकीय व निमशासकीय सेवांमधील विविध संधींची माहिती उपलब्ध करून देणे.

३. स्पर्धा परीक्षांसाठी नियमित अभ्यासाची सवय निर्माण करणे.

४. अभ्यासाचे दिवसनिहाय नियोजन करण्यास प्रोत्साहन देणे.

५. सामान्य ज्ञान, चालू घडामोडी, गणित, बुद्धिमत्ता चाचणी, भाषा आणि इतर महत्त्वाच्या विषयांच्या तयारीसाठी दिशा देणे.

६. बँकिंग, कर्मचारी निवड, राज्यस्तरीय व केंद्रीय स्तरावरील स्पर्धा परीक्षांविषयी विद्यार्थ्यांना जागरूक करणे.

७. विद्यार्थ्यांचा आत्मविश्वास आणि निर्णयक्षमता वाढविणे.

८. ग्रामीण व शहरी भागातील विद्यार्थ्यांपर्यंत स्पर्धा परीक्षेची माहिती पोहोचविणे.

९. आर्थिक किंवा मार्गदर्शनाच्या अडचणींमुळे मागे राहणाऱ्या विद्यार्थ्यांना प्रोत्साहन देणे.

१०. समाजातून अधिकाधिक अधिकारी, कर्मचारी, उद्योजक आणि सक्षम नागरिक घडविण्यासाठी शैक्षणिक वातावरण निर्माण करणे.

## ५. विशेष ११ दिवसीय अभ्यास आराखडा

**कालावधी : ३१ ऑक्टोबर ते १० नोव्हेंबर २०२६**

या कालावधीत विद्यार्थ्यांनी खालील विषयांवर नियोजनबद्ध अभ्यास करावा.

| दिनांक       | अभ्यासाचा विषय                                            |

| ------------ | --------------------------------------------------------- |

| ३१ ऑक्टोबर   | स्पर्धा परीक्षांची ओळख, परीक्षा पद्धती व अभ्यासाचे नियोजन |

| १ नोव्हेंबर  | सामान्य ज्ञान व भारतीय इतिहास                             |

| २ नोव्हेंबर  | भारतीय राज्यघटना व नागरिकशास्त्र                          |

| ३ नोव्हेंबर  | महाराष्ट्राचा भूगोल व भारताचा भूगोल                       |

| ४ नोव्हेंबर  | गणित व संख्यात्मक क्षमता                                  |

| ५ नोव्हेंबर  | बुद्धिमत्ता चाचणी व तार्किक विचारशक्ती                    |

| ६ नोव्हेंबर  | मराठी व्याकरण व भाषिक कौशल्य                              |

| ७ नोव्हेंबर  | इंग्रजी भाषा व मूलभूत व्याकरण                             |

| ८ नोव्हेंबर  | चालू घडामोडी व सामान्य विज्ञान                            |

| ९ नोव्हेंबर  | बँकिंग, आर्थिक साक्षरता व विविध परीक्षांची माहिती         |

| १० नोव्हेंबर | अभ्यासाची उजळणी, सराव प्रश्न व स्वमूल्यमापन               |

*टीप : वरील विषय हे विद्यार्थ्यांसाठी अभ्यासाचे नियोजन व मार्गदर्शन म्हणून दिलेले आहेत. संबंधित परीक्षेच्या अधिकृत अभ्यासक्रमानुसार विद्यार्थ्यांनी तयारी करावी.*

## ६. विद्यार्थ्यांसाठी महत्त्वाच्या सूचना

- दररोज किमान ठरावीक वेळ अभ्यासासाठी राखून ठेवावा.

- दिलेल्या विषयांचा नियमित अभ्यास करावा.

- महत्त्वाच्या मुद्द्यांच्या स्वतंत्र नोंदी तयार कराव्यात.

- मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका सोडविण्याचा सराव करावा.

- दररोज वर्तमानपत्र वाचून चालू घडामोडींची माहिती घ्यावी.

- अभ्यासात अडचणी आल्यास विशेष अभ्यास ग्रुपवर शंका विचाराव्यात.

- पालकांनी विद्यार्थ्यांना अभ्यासासाठी प्रोत्साहन व पोषक वातावरण द्यावे.

- कोणतीही परीक्षा देण्यापूर्वी संबंधित विभागाची अधिकृत जाहिरात व अभ्यासक्रम तपासावा.

## ७. पालक, शिक्षक व समाजबांधवांना विशेष आवाहन

समाजातील प्रत्येक विद्यार्थ्याला शिक्षणाची संधी आणि योग्य मार्गदर्शन मिळणे ही सामूहिक जबाबदारी आहे.

आपल्या घरातील, परिसरातील आणि गावातील विद्यार्थी स्पर्धा परीक्षांची तयारी करत असतील, तर त्यांना या उपक्रमाची माहिती द्यावी.

शिक्षक, प्राध्यापक, अधिकारी, कर्मचारी आणि विविध क्षेत्रांतील अनुभवी व्यक्तींनी आपल्या ज्ञानाचा व अनुभवाचा उपयोग समाजातील विद्यार्थ्यांना मार्गदर्शन करण्यासाठी करावा.

**एक विद्यार्थी अधिकारी झाला, तर त्याच्या यशातून अनेक विद्यार्थ्यांना प्रेरणा मिळू शकते.**

## ८. संस्थेची भूमिका व सामाजिक बांधिलकी

होलार समाज सामाजिक संस्था, महाराष्ट्र राज्य, पुणे ही संस्था केवळ सामाजिक प्रश्नांवर काम करण्यापुरती मर्यादित न राहता समाजातील शैक्षणिक, आर्थिक, सामाजिक आणि सर्वांगीण विकासासाठी विविध उपक्रम राबविण्याचा प्रयत्न करीत आहे.

संस्थेच्या १३ समाजहित अभियानांच्या माध्यमातून समाजातील विविध घटकांच्या गरजा लक्षात घेऊन जनजागृती, मार्गदर्शन आणि सहकार्याचे व्यासपीठ निर्माण करण्यात येत आहे.

स्पर्धा परीक्षा अभियान हे त्यातील एक महत्त्वपूर्ण शैक्षणिक अभियान आहे.

संस्थापक अध्यक्ष आदरणीय श्री. नामदेव श्रीरंग आयवळे यांच्या मार्गदर्शनाखाली शिक्षण, संघटन आणि स्वाभिमान या ब्रीदवाक्याच्या माध्यमातून समाजातील पुढील पिढी सक्षम करण्याचा संस्थेचा संकल्प आहे.

## ९. अधिकृत वेबसाईट व माहिती

स्पर्धा परीक्षा अभियानाचे विविध टप्पे, अभ्यास आराखडे, सामाजिक उपक्रम आणि संस्थेच्या कार्याची माहिती खालील अधिकृत संकेतस्थळांवर उपलब्ध आहे.

**पहिली अधिकृत वेबसाईट :**\

[https://holarsamajssp.blogspot.com/](https://holarsamajssp.blogspot.com/)

**दुसरी अधिकृत वेबसाईट :**\

[https://holarsamajsamajiksanstha.blogspot.com/?m=1](https://holarsamajsamajiksanstha.blogspot.com/?m=1)

विद्यार्थी, पालक आणि समाजबांधवांनी या संकेतस्थळांना नियमित भेट देऊन संस्थेच्या उपक्रमांची माहिती घ्यावी.

---

## १०. चला, समाजातून अधिकारी घडवूया!

आजच्या स्पर्धेच्या युगात केवळ पदवी मिळविणे पुरेसे नाही. योग्य ध्येय, सातत्यपूर्ण अभ्यास, आत्मविश्वास, मेहनत आणि योग्य मार्गदर्शन यांच्या जोरावर यश संपादन करणे आवश्यक आहे.

**आजचा विद्यार्थी उद्याचा अधिकारी होऊ शकतो. आजची मेहनत उद्याचे उज्ज्वल भविष्य घडवू शकते.**

आपण शिकूया, दुसऱ्यांनाही शिकण्यासाठी प्रेरित करूया. आपण पुढे जाऊया आणि आपल्या समाजातील इतरांनाही पुढे घेऊन जाऊया.

🌱 **आपला संकल्प :**

शिक्षित समाज — सक्षम समाज!

जागरूक विद्यार्थी — यशस्वी विद्यार्थी!

स्पर्धा परीक्षांमध्ये सहभाग — प्रशासकीय सेवांमध्ये प्रतिनिधित्व!

🚩 **आयोजक :**\

**होलार समाज सामाजिक संस्था, महाराष्ट्र राज्य, पुणे**

**संस्थापक अध्यक्ष : आदरणीय श्री. नामदेव श्रीरंग आयवळे**

**विशेष मार्गदर्शक : श्री. रुपेश हातेकर, बँक मॅनेजर व संस्थेचे सहसचिव**

🏅 *ISO 9001:2015 आंतरराष्ट्रीय गुणवत्ता व्यवस्थापन प्रणाली मानांकन प्राप्त संस्था*

🌟 **शिक्षण • संघटन • स्वाभिमान** 🌟

**जय भीम!** 🙏

सर, एक महत्त्वाची सूचना: हा लेख वेबसाईटवर प्रसिद्ध करताना ११ दिवसीय अभ्यास आराखडा हा विषयवार प्राथमिक नियोजन म्हणून ठेवला आहे. प्रत्येक दिवसाचा स्वतंत्र सविस्तर अभ्यास, प्रश्नोत्तरे आणि सराव संच आपण पुढे क्रमाने प्रसिद्ध करू शकतो. त्यामुळे विद्यार्थ्यांना वेबसाईटवर रोज नवीन अभ्याससाहित्य मिळेल.

महिला सशक्तिकरण अभियान स्वावलंब नेतृत्व आणि प्रगतीची नवी दिशा

 सर, महिला सशक्तीकरण अभियानाच्या तिसऱ्या टप्प्यासाठी वेबसाईटवर स्वतंत्र लेख प्रसिद्ध करणे महत्त्वाचे आहे. हा लेख केवळ सूचना न राहता महिलांना शिक्षण, आर्थिक स्वावलंबन, नेतृत्व, रोजगार, कायदेशीर अधिकार आणि सामाजिक प्रतिष्ठा यांची दिशा देणारा असावा.

त्यामुळे संस्थेच्या अधिकृत वेबसाईटसाठी सविस्तर, प्रेरणादायी आणि माहितीपूर्ण लेख तयार केला आहे.

# 🌸🚩 महिला सशक्तीकरण अभियानाचा तिसरा टप्पा सुरू! 🚩🌸

# स्वावलंबन, नेतृत्व आणि प्रगतीची नवी दिशा!

## विशेष ११ दिवसीय महिला सशक्तीकरण अभ्यास आराखडा — तिसरा टप्पा

📅 **कालावधी : ३१ ऑक्टोबर ते १० नोव्हेंबर २०२६**

**महिलांच्या सर्वांगीण विकासासाठी, आर्थिक स्वावलंबनासाठी, नेतृत्वगुणांच्या विकासासाठी आणि समाजातील महिलांना सक्षम बनविण्यासाठी संस्थेचा विशेष पुढाकार!**

---

## 🚩 आयोजक संस्थेचा परिचय

**होलार समाज सामाजिक संस्था, महाराष्ट्र राज्य, पुणे**

*ISO 9001:2015 आंतरराष्ट्रीय गुणवत्ता व्यवस्थापन प्रणाली मानांकन प्राप्त संस्था*

**संस्थापक अध्यक्ष : आदरणीय श्री. नामदेव श्रीरंग आयवळे**

**ब्रीदवाक्य : शिक्षण • संघटन • स्वाभिमान**

---

## १. महिला सशक्तीकरण अभियानाची पार्श्वभूमी

महिला ही कुटुंब, समाज आणि राष्ट्राच्या विकासातील एक महत्त्वपूर्ण शक्ती आहे. एका महिलेचे शिक्षण, तिचा आत्मविश्वास, तिचे आर्थिक स्वातंत्र्य आणि तिची निर्णयक्षमता संपूर्ण कुटुंबाच्या प्रगतीला नवी दिशा देऊ शकते.

आजच्या आधुनिक युगात महिला शिक्षण, उद्योग, व्यवसाय, प्रशासन, बँकिंग, राजकारण, सामाजिक कार्य, विज्ञान, तंत्रज्ञान आणि विविध क्षेत्रांत उल्लेखनीय कामगिरी करीत आहेत. तरीसुद्धा समाजातील अनेक महिलांना आर्थिक अडचणी, रोजगाराच्या मर्यादित संधी, कायदेशीर माहितीचा अभाव, सामाजिक बंधने आणि योग्य मार्गदर्शन न मिळणे अशा समस्यांना सामोरे जावे लागते.

होलार समाजातील महिला व मुलींनाही शिक्षण, रोजगार, व्यवसाय, शासकीय योजनांचा लाभ, कायदेशीर अधिकार आणि सामाजिक नेतृत्वाच्या संधी उपलब्ध व्हाव्यात, या उद्देशाने संस्थेच्या वतीने महिला सशक्तीकरण अभियान राबविण्यात येत आहे.

या अभियानाचा मुख्य हेतू महिलांना केवळ माहिती देणे नसून त्यांना स्वतःच्या पायावर उभे राहण्यासाठी, स्वतःचे निर्णय घेण्यासाठी आणि समाजाच्या प्रगतीमध्ये सक्रिय योगदान देण्यासाठी सक्षम बनविणे हा आहे.

## २. महिला सशक्तीकरण अभियानाचे तीन टप्पे

महिलांपर्यंत सातत्याने मार्गदर्शन आणि जनजागृती पोहोचावी, यासाठी संस्थेच्या वतीने टप्प्याटप्प्याने विशेष अभ्यास आराखडा राबविण्यात येत आहे.

- **पहिला टप्पा :** महिला सशक्तीकरणाची ओळख, जागृती आणि मूलभूत माहिती.

- **दुसरा टप्पा :** २१ ऑक्टोबर ते ३० ऑक्टोबर २०२६ — विशेष १० दिवसीय अभ्यास आराखडा.

- **तिसरा टप्पा :** ३१ ऑक्टोबर ते १० नोव्हेंबर २०२६ — स्वावलंबन, नेतृत्व आणि प्रगतीची नवी दिशा देणारा विशेष ११ दिवसीय अभ्यास आराखडा.

या तिसऱ्या टप्प्यात महिलांना स्वतःच्या क्षमतांची जाणीव करून देणे, आर्थिक व सामाजिक विकासासाठी प्रेरित करणे आणि विविध संधींचा लाभ घेण्यासाठी मार्गदर्शन करणे यावर विशेष भर देण्यात येणार आहे.

## ३. विशेष मार्गदर्शकांचा परिचय

**आदरणीय सौ. शोभा नामदेव आयवळे**

महिला सशक्तीकरण अभियानाच्या तिसऱ्या टप्प्यासाठी विशेष मार्गदर्शक म्हणून आदरणीय सौ. शोभा नामदेव आयवळे यांचे मार्गदर्शन उपलब्ध होणार आहे.

महिलांचे शिक्षण, संस्कार, कुटुंबातील भूमिका, आत्मविश्वास, स्वावलंबन, सामाजिक सहभाग आणि महिलांच्या सर्वांगीण प्रगतीच्या दृष्टीने या अभियानामध्ये मार्गदर्शन करण्यात येणार आहे.

समाजातील माता-भगिनी आणि युवतींनी स्वतःच्या क्षमता ओळखून शिक्षण, रोजगार, व्यवसाय आणि सामाजिक क्षेत्रात पुढे यावे, ही या उपक्रमामागील प्रमुख प्रेरणा आहे.

## ४. महिला सशक्तीकरण अभियानाची प्रमुख उद्दिष्टे

१. महिलांना त्यांच्या शैक्षणिक, सामाजिक, आर्थिक आणि कायदेशीर अधिकारांची माहिती देणे.

२. महिलांमध्ये आत्मविश्वास, स्वाभिमान आणि निर्णयक्षमता निर्माण करणे.

३. महिलांना आर्थिकदृष्ट्या स्वावलंबी होण्यासाठी प्रोत्साहित करणे.

४. महिलांसाठी उपलब्ध असलेल्या शासकीय योजनांची माहिती पोहोचविणे.

५. महिला उद्योजकता, लघुउद्योग आणि स्वयंरोजगाराच्या संधींबाबत मार्गदर्शन करणे.

६. मुलींच्या उच्च शिक्षणाला आणि करिअर विकासाला प्रोत्साहन देणे.

७. महिलांना बँकिंग, बचत, आर्थिक नियोजन आणि डिजिटल व्यवहारांची माहिती देणे.

८. महिलांच्या सुरक्षिततेविषयी आणि कायदेशीर संरक्षणाविषयी जागृती करणे.

९. महिलांमध्ये नेतृत्वगुण आणि संघटन कौशल्य विकसित करणे.

१०. महिलांना सामाजिक आणि सार्वजनिक उपक्रमांमध्ये सहभागी होण्यासाठी प्रेरित करणे.

११. कुटुंबातील महिलांचा सन्मान, निर्णयप्रक्रियेतील सहभाग आणि समान संधी यांना प्रोत्साहन देणे.

१२. महिलांना स्वतःचे भविष्य स्वतः घडविण्यासाठी सक्षम करणे.

## ५. विशेष ११ दिवसीय अभ्यास आराखडा

**कालावधी : ३१ ऑक्टोबर ते १० नोव्हेंबर २०२६**

महिलांच्या गरजा, अडचणी आणि प्रगतीच्या संधी लक्षात घेऊन खालीलप्रमाणे विषयवार अभ्यास आराखडा तयार करण्यात आला आहे.

| दिनांक       | अभ्यासाचा विषय                                                          |

| ------------ | ----------------------------------------------------------------------- |

| ३१ ऑक्टोबर   | महिला सशक्तीकरणाची संकल्पना, महत्त्व आणि महिलांचे मूलभूत अधिकार         |

| १ नोव्हेंबर  | महिलांचे शिक्षण, उच्च शिक्षण आणि करिअरच्या संधी                         |

| २ नोव्हेंबर  | महिलांचे कायदेशीर अधिकार, कौटुंबिक हिंसाचारापासून संरक्षण व मदतव्यवस्था |

| ३ नोव्हेंबर  | महिलांसाठी केंद्र व राज्य शासनाच्या विविध कल्याणकारी योजना              |

| ४ नोव्हेंबर  | आर्थिक साक्षरता, बँकिंग, बचत आणि आर्थिक नियोजन                          |

| ५ नोव्हेंबर  | महिला उद्योजकता, लघुउद्योग आणि स्वयंरोजगाराच्या संधी                    |

| ६ नोव्हेंबर  | कौशल्य विकास, रोजगार आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण                           |

| ७ नोव्हेंबर  | महिलांचे आरोग्य, पोषण, स्वच्छता आणि मानसिक स्वास्थ्य                    |

| ८ नोव्हेंबर  | व्यक्तिमत्त्व विकास, आत्मविश्वास आणि निर्णयक्षमता                       |

| ९ नोव्हेंबर  | महिला नेतृत्व, सामाजिक संघटन आणि सार्वजनिक सहभाग                        |

| १० नोव्हेंबर | स्वावलंबनासाठी कृती आराखडा, उजळणी आणि पुढील वाटचाल                      |

*टीप : हा विषयवार अभ्यास आराखडा जनजागृती व मार्गदर्शनासाठी आहे. शासकीय योजनांचा लाभ घेताना संबंधित विभागाच्या अद्ययावत नियम, पात्रता आणि अधिकृत सूचनांची खात्री करावी.*

## ६. महिलांसाठी शासकीय योजना व आर्थिक स्वावलंबन

महिलांना आर्थिकदृष्ट्या सक्षम करण्यासाठी शासनाच्या विविध विभागांमार्फत योजना, प्रशिक्षण, आर्थिक सहाय्य आणि स्वयंरोजगाराच्या संधी उपलब्ध करून दिल्या जातात.

महिलांनी या योजनांची माहिती घेऊन आपल्या पात्रतेनुसार लाभ मिळविण्याचा प्रयत्न करावा.

या अभियानात खालील बाबींविषयी जनजागृती करण्यावर भर राहील.

- महिलांसाठी स्वयंरोजगार व उद्योग उभारणीच्या संधी.

- कौशल्य विकास व व्यावसायिक प्रशिक्षण.

- महिला बचत गट आणि सामूहिक आर्थिक उपक्रम.

- बँकिंग सुविधा, बचत खाते आणि आर्थिक नियोजन.

- महिला उद्योजकांसाठी उपलब्ध कर्ज व मार्गदर्शन व्यवस्था.

- डिजिटल आर्थिक व्यवहार आणि सायबर सुरक्षितता.

महिला उद्योजकतेसाठी भारत सरकारचे Women Entrepreneurship Platform हे उपयुक्त माहिती व मार्गदर्शनाचे व्यासपीठ आहे.

अधिक माहितीसाठी : [https://wep.gov.in/](https://wep.gov.in/)

शासकीय योजनांची पात्रतेनुसार माहिती मिळविण्यासाठी : [https://www.myscheme.gov.in/](https://www.myscheme.gov.in/)

## ७. महिलांचे कायदेशीर अधिकार आणि सुरक्षितता

प्रत्येक महिलेला सन्मानाने, सुरक्षितपणे आणि स्वाभिमानाने जगण्याचा अधिकार आहे.

महिलांना त्यांच्या कायदेशीर हक्कांची माहिती असणे आवश्यक आहे. कौटुंबिक हिंसाचार, छळ, भेदभाव, कामाच्या ठिकाणी होणारा लैंगिक छळ आणि इतर अन्यायकारक प्रकारांविरुद्ध उपलब्ध कायदेशीर संरक्षण व मदतव्यवस्थांची माहिती महिलांपर्यंत पोहोचविणे हे या अभियानाचे महत्त्वाचे उद्दिष्ट आहे.

महिलांनी कोणत्याही प्रकारच्या अन्यायाविरुद्ध आवाज उठविण्यासाठी आवश्यक माहिती, योग्य मार्गदर्शन आणि अधिकृत मदतव्यवस्थांचा आधार घ्यावा.

## ८. महिला उद्योजकता आणि रोजगाराच्या संधी

महिला आर्थिकदृष्ट्या सक्षम झाल्यास तिच्या कुटुंबाची आर्थिक परिस्थिती सुधारण्यास मदत होते. तसेच समाजाच्या आर्थिक विकासालाही चालना मिळते.

महिलांनी आपल्या आवडीनुसार, कौशल्यानुसार आणि उपलब्ध साधनसामग्रीनुसार विविध व्यवसाय व स्वयंरोजगाराच्या संधींचा विचार करावा.

उदाहरणार्थ :

- शिवणकाम व फॅशन डिझायनिंग.

- ब्युटी पार्लर व सौंदर्य सेवा.

- खाद्यपदार्थ निर्मिती व विक्री.

- घरगुती लघुउद्योग.

- ऑनलाइन व्यवसाय व डिजिटल सेवा.

- संगणक प्रशिक्षण व कार्यालयीन सेवा.

- बचत गटांच्या माध्यमातून सामूहिक व्यवसाय.

- शिक्षण, प्रशिक्षण व कौशल्यविकास सेवा.

महिलांनी केवळ नोकरीच्या संधींचाच विचार न करता स्वतःचा व्यवसाय उभारण्याची क्षमता विकसित करावी, यासाठी या अभियानातून प्रेरणा देण्यात येईल.

## ९. महिला नेतृत्व आणि सामाजिक सहभाग

समाजातील महिलांनी सामाजिक निर्णयप्रक्रियेत सक्रिय सहभाग घेणे आवश्यक आहे.

महिलांनी विविध सामाजिक संस्था, बचत गट, शैक्षणिक उपक्रम, स्थानिक स्वराज्य संस्था आणि सार्वजनिक कार्यामध्ये पुढाकार घ्यावा.

महिला नेतृत्व वाढल्यास समाजातील अनेक प्रश्नांना नवी दिशा मिळू शकते.

**महिला केवळ लाभार्थी न राहता समाजविकासाच्या प्रक्रियेतील सक्रिय नेतृत्वकर्त्या बनल्या पाहिजेत**, हा या अभियानाचा महत्त्वपूर्ण विचार आहे.

## १०. माता-भगिनी आणि युवतींसाठी विशेष आवाहन

होलार समाजातील सर्व माता-भगिनी, विवाहित महिला, युवती, विद्यार्थिनी, नोकरदार महिला, गृहिणी, उद्योजिका आणि सामाजिक क्षेत्रात कार्य करणाऱ्या महिलांनी या अभियानाचा लाभ घ्यावा.

आपल्या आयुष्यात प्रगती करण्यासाठी वयाची किंवा परिस्थितीची मर्यादा अडथळा ठरू देऊ नका.

प्रत्येक महिलेने स्वतःचे शिक्षण, कौशल्य, आर्थिक नियोजन आणि आरोग्य यांना प्राधान्य द्यावे.

आपण सक्षम झालो, तर आपले कुटुंब सक्षम होईल आणि कुटुंब सक्षम झाले, तर समाजाची प्रगती अधिक वेगाने होईल.

## ११. पालक आणि समाजबांधवांची जबाबदारी

मुलींना शिक्षणासाठी प्रोत्साहन देणे, त्यांच्या आवडी आणि क्षमतांना संधी देणे, त्यांना स्वतःचे निर्णय घेण्यासाठी सक्षम करणे आणि त्यांच्या स्वप्नांना पाठबळ देणे ही प्रत्येक कुटुंबाची जबाबदारी आहे.

महिलांच्या प्रगतीसाठी पुरुषांनीही सकारात्मक सहकार्य करणे आवश्यक आहे.

समाजातील सर्व पदाधिकारी, शिक्षक, अधिकारी, कर्मचारी आणि समाजबांधवांनी या अभियानाची माहिती महाराष्ट्रभर पोहोचविण्यास सहकार्य करावे.

## १२. संस्थेची सामाजिक बांधिलकी

होलार समाज सामाजिक संस्था, महाराष्ट्र राज्य, पुणे ही संस्था समाजाच्या शैक्षणिक, सामाजिक, आर्थिक आणि सर्वांगीण विकासासाठी विविध समाजहित अभियानांच्या माध्यमातून जनजागृती व मार्गदर्शनाचे कार्य करीत आहे.

संस्थेच्या १३ समाजहित अभियानांमध्ये महिला सशक्तीकरण अभियानाला विशेष महत्त्व देण्यात आले आहे.

समाजातील महिलांना योग्य माहिती, मार्गदर्शन आणि विकासाच्या संधी उपलब्ध व्हाव्यात, त्यांना स्वाभिमानाने जगता यावे आणि त्या स्वावलंबी व्हाव्यात, यासाठी संस्थेचा सातत्यपूर्ण प्रयत्न राहणार आहे.

संस्थापक अध्यक्ष आदरणीय श्री. नामदेव श्रीरंग आयवळे यांच्या मार्गदर्शनाखाली शिक्षण, संघटन आणि स्वाभिमान या ब्रीदवाक्यानुसार समाजातील प्रत्येक घटकाच्या प्रगतीसाठी संस्था कटिबद्ध आहे.

## १३. संस्थेच्या अधिकृत वेबसाईटला भेट द्या

संस्थेच्या विविध समाजहित अभियानांची माहिती, महिला सशक्तीकरण अभियानाचे अभ्यास आराखडे आणि इतर सामाजिक उपक्रमांची माहिती खालील अधिकृत संकेतस्थळांवर उपलब्ध आहे.

**अधिकृत वेबसाईट क्रमांक १ :**

[https://holarsamajssp.blogspot.com/](https://holarsamajssp.blogspot.com/)

**अधिकृत वेबसाईट क्रमांक २ :**

[https://holarsamajsamajiksanstha.blogspot.com/?m=1](https://holarsamajsamajiksanstha.blogspot.com/?m=1)

सर्व महिला, युवती, पालक आणि समाजबांधवांनी या संकेतस्थळांना भेट देऊन माहितीचा लाभ घ्यावा आणि इतरांपर्यंतही पोहोचवावी.

---

# 🌸 १४. चला, सक्षम महिला घडवूया; प्रगत समाज निर्माण करूया!

महिलांचे सक्षमीकरण म्हणजे केवळ महिलांना योजना उपलब्ध करून देणे नव्हे, तर त्यांना स्वतःच्या आयुष्याचे निर्णय घेण्याची ताकद, आर्थिक स्वातंत्र्य, शिक्षणाची संधी, सुरक्षित वातावरण आणि समाजात सन्मानाचे स्थान मिळवून देणे होय.

प्रत्येक मुलगी शिकली पाहिजे, प्रत्येक महिला स्वावलंबी झाली पाहिजे आणि प्रत्येक महिलेला नेतृत्वाची संधी मिळाली पाहिजे.

**एक महिला सक्षम झाली, तर एक कुटुंब सक्षम होते; अनेक महिला सक्षम झाल्या, तर संपूर्ण समाज सक्षम होतो!**

🌸 **आपला संकल्प :**

शिक्षित महिला — सक्षम कुटुंब!

स्वावलंबी महिला — आर्थिकदृष्ट्या सक्षम समाज!

आत्मविश्वासपूर्ण महिला — सक्षम नेतृत्व!

महिलांचा सन्मान — समाजाचा अभिमान!

मुलगी शिकवा • मुलगी घडवा • मुलीला स्वावलंबी करा!

🚩 **आयोजक :**

**होलार समाज सामाजिक संस्था, महाराष्ट्र राज्य, पुणे**

**संस्थापक अध्यक्ष : आदरणीय श्री. नामदेव श्रीरंग आयवळे**

**विशेष मार्गदर्शक : आदरणीय सौ. शोभा नामदेव आयवळे**

*ISO 9001:2015 आंतरराष्ट्रीय गुणवत्ता व्यवस्थापन प्रणाली मानांकन प्राप्त संस्था*

🌟 **शिक्षण • संघटन • स्वाभिमान** 🌟

**जय भीम!** 🙏🌸

सर, वेबसाईटसाठी आणखी एक उपयुक्त बाब: लेखाच्या शेवटी शासनाच्या योजनांची माहिती शोधण्यासाठी खालील अधिकृत दुवेही जोडता येतील.

- [भारत सरकारचे myScheme पोर्टल](https://search.myscheme.gov.in/?utm_source=chatgpt.com) — पात्रतेनुसार शासकीय योजनांची माहिती.

- [Women Entrepreneurship Platform](https://wep.gov.in/?utm_source=chatgpt.com) — महिला उद्योजकता, मार्गदर्शन आणि आर्थिक संधी.

- [महिला कौशल्य व रोजगार प्रशिक्षण योजना](https://transformingindia.mygov.in/scheme/support-to-training-and-employment-programme-for-women/?utm_source=chatgpt.com) — कौशल्यविकास आणि रोजगाराभिमुख प्रशिक्षण.

यामुळे हा लेख केवळ अभियानाची माहिती देणारा न राहता महिलांसाठी प्रत्यक्ष उपयोगी माहितीचा संदर्भस्रोत बनेल.

जात प्रमाणपत्र व जात वैधता पडताळणी मार्गदर्शन अभियान विद्यार्थ्यांच्या शैक्षणिक बहुतव्यासाठी संस्थेचा पुढाकार

 सर, वेबसाइटवर प्रसिद्ध करण्यासाठी हा लेख केवळ व्हॉट्सॲप संदेशाच्या स्वरूपात न ठेवता संस्थेच्या अधिकृत सामाजिक उपक्रमाचा सविस्तर दस्तऐवज म्हणून तयार केला आहे. यामध्ये अभियानाची पार्श्वभूमी, उद्दिष्टे, १० दिवसीय अभ्यासक्रम, मार्गदर्शकांची भूमिका, विद्यार्थ्यांसाठी आवश्यक कागदपत्रे, ऑनलाइन प्रक्रिया, होलार समाजाच्या जुन्या जात नोंदींचे महत्त्व आणि संस्थेचा मोफत मदतीचा संकल्प यांचा समावेश केला आहे.

# 🚩🌺 होलार समाजासाठी महत्त्वपूर्ण सामाजिक उपक्रम! 🌺🚩

# जात प्रमाणपत्र व जात वैधता पडताळणी मार्गदर्शन अभियान २०२६

## विद्यार्थ्यांच्या शैक्षणिक भवितव्यासाठी संस्थेचा पुढाकार; ३१ ऑक्टोबर ते १० नोव्हेंबर या कालावधीत संपूर्णतः मोफत मार्गदर्शन!

**होलार समाज सामाजिक संस्था, महाराष्ट्र राज्य, पुणे** यांच्या वतीने महाराष्ट्रातील होलार समाजातील विद्यार्थी, पालक, युवक-युवती आणि गरजू समाजबांधवांसाठी जात प्रमाणपत्र व जात वैधता पडताळणी प्रक्रियेबाबत विशेष मार्गदर्शन अभियान राबविण्यात येत आहे.

📅 **अभियान कालावधी : ३१ ऑक्टोबर ते १० नोव्हेंबर २०२६**

👤 **अभियान मार्गदर्शक : मा. श्री. बबनराव करडे साहेब, माजी नायब तहसीलदार तथा संस्थेचे सल्लागार.**

💰 **मार्गदर्शन शुल्क : पूर्णतः मोफत!**

---

## १. अभियानाची पार्श्वभूमी व आवश्यकता

होलार समाजातील अनेक विद्यार्थी उच्च शिक्षणासाठी प्रवेश घेत असताना, व्यावसायिक अभ्यासक्रमांसाठी प्रवेश प्रक्रिया पूर्ण करताना, शासकीय शैक्षणिक योजनांचा लाभ घेताना तसेच विविध शासकीय प्रयोजनांसाठी जात प्रमाणपत्र व जात वैधता प्रमाणपत्राची आवश्यकता भासते.

मात्र, अनेक विद्यार्थी आणि पालकांना या प्रक्रियेची पुरेशी माहिती नसते. कोणती कागदपत्रे आवश्यक आहेत, जुन्या जात नोंदी कुठून मिळवायच्या, वंशावळ कशी तयार करायची, ऑनलाइन अर्ज कसा भरायचा, अर्जामध्ये त्रुटी आल्यास त्यांचे निराकरण कसे करायचे, याबाबत अनेक प्रश्न निर्माण होतात.

विशेषतः होलार समाजाच्या जुन्या जात नोंदींमध्ये आढळणाऱ्या विसंगती, अपूर्ण अभिलेख, नावांमधील फरक आणि कागदपत्रांच्या अभावामुळे काही विद्यार्थ्यांना अडचणींचा सामना करावा लागतो.

या सर्व बाबींचा विचार करून संस्थेने विद्यार्थ्यांना योग्य माहिती, प्रशासकीय प्रक्रियेचे मार्गदर्शन आणि कागदपत्रांबाबत सहकार्य उपलब्ध करून देण्याचा निर्णय घेतला आहे.

**समाजातील एकाही विद्यार्थ्याचे शैक्षणिक नुकसान केवळ माहितीअभावी किंवा प्रक्रियेचे ज्ञान नसल्यामुळे होऊ नये, हा या अभियानामागील प्रमुख हेतू आहे.**

## २. अभियानाची प्रमुख उद्दिष्टे

१. होलार समाजातील विद्यार्थ्यांना जात प्रमाणपत्र व जात वैधता प्रमाणपत्राचे महत्त्व समजावून सांगणे.

२. जात प्रमाणपत्र मिळविण्याची शासकीय प्रक्रिया समजावून देणे.

३. जात वैधता प्रमाणपत्रासाठी ऑनलाइन अर्ज कसा करावा, याबाबत मार्गदर्शन करणे.

४. आवश्यक शासकीय व ऐतिहासिक कागदपत्रांची माहिती उपलब्ध करून देणे.

५. जुन्या शाळेच्या नोंदी, महसुली अभिलेख आणि वंशावळीचे महत्त्व समजावून सांगणे.

६. रक्तसंबंधातील नातेवाईकांच्या जात वैधता प्रमाणपत्रांचा पुरावा म्हणून वापर करण्यासंबंधी मार्गदर्शन करणे.

७. अर्जामधील त्रुटी, हरकती व कागदपत्रांमधील विसंगती याबाबत मार्गदर्शन करणे.

८. ऑनलाइन अर्जाची स्थिती तपासणे आणि पुढील कार्यवाही समजावून सांगणे.

९. समाजातील विद्यार्थ्यांना शैक्षणिक व प्रशासकीय प्रक्रियेत सक्षम बनविणे.

१०. जात प्रमाणपत्र व जात पडताळणी प्रक्रियेत पारदर्शकता, अचूकता आणि योग्य कागदपत्रांच्या वापराबाबत जनजागृती करणे.

## ३. विशेष १० दिवसीय अभ्यास आराखडा

### दिवस १ – ३१ ऑक्टोबर २०२६

**जात प्रमाणपत्र व जात वैधता प्रमाणपत्र : प्राथमिक माहिती**

- जात प्रमाणपत्र आणि जात वैधता प्रमाणपत्र यांतील फरक.

- दोन्ही प्रमाणपत्रांची आवश्यकता व उपयोग.

- विद्यार्थ्यांसाठी प्रमाणपत्राचे शैक्षणिक महत्त्व.

- कोणत्या कारणांसाठी जात वैधता प्रमाणपत्र आवश्यक असते?

- अर्ज करण्यापूर्वी कोणती तयारी करावी?

### दिवस २ – १ नोव्हेंबर २०२६

**जात प्रमाणपत्र मिळविण्याची प्रक्रिया**

- जात प्रमाणपत्रासाठी अर्ज कुठे करावा?

- ऑनलाइन अर्ज प्रक्रियेची माहिती.

- अर्जदाराची वैयक्तिक माहिती कशी भरावी?

- कागदपत्रे कशी जोडावीत?

- अर्जामधील सामान्य चुका कोणत्या?

### दिवस ३ – २ नोव्हेंबर २०२६

**जात वैधता प्रमाणपत्रासाठी ऑनलाइन अर्ज प्रक्रिया**

- बार्टीच्या नवीन अधिकृत पोर्टलची ओळख.

- नवीन वापरकर्ता नोंदणी कशी करावी?

- लॉगिन करण्याची पद्धत.

- विद्यार्थी, सेवा, निवडणूक व इतर अर्ज प्रकारांची माहिती.

- ऑनलाइन अर्जातील विविध विभागांची माहिती.

- अर्ज अंतिम सादर करण्यापूर्वी तपासणी.

### दिवस ४ – ३ नोव्हेंबर २०२६

**आवश्यक कागदपत्रे व ऐतिहासिक पुरावे**

- शाळा सोडल्याचा दाखला.

- जन्म-मृत्यू नोंदी.

- वडील, आजोबा व वडिलोपार्जित नातेवाईकांच्या नोंदी.

- महसूल विभागातील जुने अभिलेख.

- ग्रामपंचायत व इतर शासकीय नोंदी.

- जुन्या दस्तऐवजांमधील जात नोंदींचे महत्त्व.

### दिवस ५ – ४ नोव्हेंबर २०२६

**वंशावळ व रक्तसंबंधित नातेवाईकांचे पुरावे**

- वंशावळ म्हणजे काय?

- कुटुंबाची वंशावळ कशी तयार करावी?

- वडिलांकडील रक्तसंबंधित नातेवाईकांचे पुरावे.

- नातेवाईकांच्या जात वैधता प्रमाणपत्राचे महत्त्व.

- कागदपत्रांतील नाव व नातेसंबंध यांची पडताळणी.

### दिवस ६ – ५ नोव्हेंबर २०२६

**होलार समाजाच्या जुन्या जात नोंदी व अभिलेख**

- होलार समाजाच्या ऐतिहासिक नोंदींचे महत्त्व.

- जुन्या शाळा व महसुली अभिलेखांचा शोध.

- जात नोंदींमधील वेगवेगळ्या शब्दप्रयोगांचा अभ्यास.

- नोंदींमध्ये नाव, आडनाव किंवा इतर तपशिलांतील फरक.

- चुकीच्या अथवा अपूर्ण नोंदींबाबत योग्य प्रशासकीय मार्गदर्शन.

- पुराव्यांची सत्यता व कायदेशीर ग्राह्यता.

### दिवस ७ – ६ नोव्हेंबर २०२६

**जात वैधता अर्जातील त्रुटी व हरकतींचे निराकरण**

- अर्जामध्ये त्रुटी आढळल्यास काय करावे?

- त्रुटीपत्र कसे वाचावे?

- आवश्यक खुलासे व कागदपत्रे कशी सादर करावीत?

- ऑनलाइन माध्यमातून त्रुटींची पूर्तता.

- अर्ज प्रलंबित राहिल्यास करावयाचा पाठपुरावा.

### दिवस ८ – ७ नोव्हेंबर २०२६

**जात पडताळणी समितीची कार्यपद्धती**

- जिल्हा जात प्रमाणपत्र पडताळणी समितीची भूमिका.

- समितीकडून अर्जाची छाननी कशी केली जाते?

- आवश्यकतेनुसार दक्षता पथकाच्या चौकशीची माहिती.

- सुनावणी व खुलासा सादर करण्याची प्रक्रिया.

- अर्जाची सद्यस्थिती ऑनलाइन तपासण्याची पद्धत.

### दिवस ९ – ८ नोव्हेंबर २०२६

**विशेष मार्गदर्शन व प्रत्यक्ष अडचणींचे निराकरण**

- विद्यार्थ्यांच्या वैयक्तिक प्रकरणांतील अडचणी.

- पालकांच्या प्रश्नांचे निरसन.

- जुन्या नोंदी उपलब्ध नसल्यास पर्यायी पुराव्यांची माहिती.

- अर्जातील नाव व कागदपत्रांतील विसंगती.

- नातेवाईकांच्या प्रमाणपत्रांबाबत मार्गदर्शन.

- प्रलंबित प्रकरणांमध्ये पुढील कार्यवाही.

### दिवस १० – ९ नोव्हेंबर २०२६

**अर्जाचा पाठपुरावा व अंतिम मार्गदर्शन**

- ऑनलाइन अर्जाची स्थिती तपासणे.

- आवश्यक कागदपत्रांची अंतिम तपासणी.

- त्रुटींचे निराकरण व खुलासे.

- विद्यार्थ्यांनी जतन करून ठेवावयाच्या अर्जाच्या प्रती व पावत्या.

- भविष्यातील शैक्षणिक प्रवेशासाठी नियोजन.

### विशेष समारोप व जनजागृती – १० नोव्हेंबर २०२६

- संपूर्ण अभियानाचा आढावा.

- विद्यार्थी व पालकांच्या उर्वरित शंकांचे निरसन.

- महत्त्वाच्या शासकीय सूचना व अधिकृत पोर्टलची माहिती.

- समाजामध्ये जात प्रमाणपत्र व जात वैधता प्रक्रियेबाबत जनजागृती करण्याचे आवाहन.

- गरजू विद्यार्थ्यांना पुढील मार्गदर्शनासाठी संस्थेशी संपर्क साधण्याचे आवाहन.

---

## ४. जात वैधता प्रमाणपत्रासाठी नवीन अधिकृत ऑनलाइन पोर्टल

डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर संशोधन व प्रशिक्षण संस्था (बार्टी), पुणे यांच्या अधिकृत माहितीनुसार, जात वैधता प्रमाणपत्रासाठी अर्ज सादर करणे व अर्जाची स्थिती तपासणे यासाठी १३ ऑक्टोबर २०२६ पासून नवीन पोर्टल वापरण्याची सूचना देण्यात आली आहे.

**नवीन अधिकृत पोर्टल :**

[https://cvc.barti.in/](https://cvc.barti.in/)

या पोर्टलवर उपलब्ध सुविधांचा वापर करून अर्जदारांना पुढील बाबी करता येतात:

- नवीन नोंदणी व लॉगिन.

- जात वैधता प्रमाणपत्रासाठी ऑनलाइन अर्ज.

- आवश्यक कागदपत्रे अपलोड करणे.

- अर्जाची सद्यस्थिती तपासणे.

- समितीने निदर्शनास आणलेल्या त्रुटींची पूर्तता करणे.

- मंजूर झाल्यानंतर डिजिटल जात वैधता प्रमाणपत्र मिळविणे.

**महत्त्वाची सूचना :** जात प्रमाणपत्र मिळविण्याची प्रक्रिया आणि जात वैधता प्रमाणपत्राची पडताळणी ही स्वतंत्र प्रक्रिया आहे. दोन्हींसाठी योग्य शासकीय पोर्टल व सक्षम प्राधिकरणाच्या सूचनांचे पालन करावे.

## ५. विद्यार्थ्यांनी तयार ठेवावयाची महत्त्वाची कागदपत्रे

अर्जाच्या प्रकारानुसार व वैयक्तिक प्रकरणानुसार कागदपत्रांची आवश्यकता बदलू शकते. सर्वसाधारणपणे पुढील कागदपत्रांची तयारी ठेवावी.

१. अर्जदाराचे जात प्रमाणपत्र.

२. आधार कार्ड व आवश्यक वैयक्तिक ओळख तपशील.

३. शाळा सोडल्याचा दाखला.

४. वडिलांचा शाळा सोडल्याचा दाखला किंवा शाळेतील नोंद.

५. आजोबा किंवा वडिलांकडील रक्तसंबंधित नातेवाईकांच्या जुन्या नोंदी.

६. जन्म-मृत्यू नोंदी व ग्रामपंचायत अभिलेख.

७. महसूल विभागातील जुने सातबारा, फेरफार व इतर संबंधित अभिलेख.

८. वंशावळ व कुटुंबातील नातेसंबंध दर्शविणारे पुरावे.

९. रक्तसंबंधित नातेवाईकांचे जात वैधता प्रमाणपत्र, उपलब्ध असल्यास.

१०. शैक्षणिक संस्थेचे बोनाफाइड किंवा आवश्यक प्रमाणपत्र.

११. अर्जाच्या प्रकारानुसार आवश्यक प्रतिज्ञापत्रे व नमुने.

१२. इतर संबंधित शासकीय दस्तऐवज.

**सूचना :** वरील यादी ही मार्गदर्शनासाठी आहे. अंतिम कागदपत्रांची यादी अधिकृत पोर्टलवरील अर्ज प्रकार व संबंधित पडताळणी समितीच्या सूचनांनुसार तपासावी.

## ६. नवीन ऑनलाइन प्रणालीमुळे विद्यार्थ्यांना होणारे फायदे

जात वैधता प्रमाणपत्राच्या प्रक्रियेत ऑनलाइन सुविधांचा विस्तार होत असून अर्जदारांना घरबसल्या अर्ज व पाठपुरावा करण्यासाठी सुविधा उपलब्ध करून देण्यात येत आहेत.

या प्रक्रियेतील महत्त्वाच्या बाबी:

- ऑनलाइन अर्ज सादर करण्याची सुविधा.

- कागदपत्रे डिजिटल स्वरूपात अपलोड करण्याची सुविधा.

- अर्जाची स्थिती ऑनलाइन तपासण्याची सुविधा.

- अर्जातील त्रुटींचे निराकरण ऑनलाइन करण्याची सुविधा.

- आवश्यकतेनुसार दूरदृश्यप्रणालीद्वारे आपले म्हणणे मांडण्याची सुविधा.

- मंजूर प्रमाणपत्र डिजिटल स्वरूपात प्राप्त करण्याची सुविधा.

या बदलांमुळे विद्यार्थ्यांचा वेळ, प्रवासाचा खर्च आणि कार्यालयीन फेऱ्या कमी होण्यास मदत होऊ शकते.

## ७. संस्थेच्या वतीने उपलब्ध करून देण्यात येणारे मोफत मार्गदर्शन

होलार समाज सामाजिक संस्था, महाराष्ट्र राज्य, पुणे ही संस्था समाजातील विद्यार्थ्यांच्या शैक्षणिक, सामाजिक व प्रशासकीय अडचणी सोडविण्यासाठी सातत्याने प्रयत्नशील आहे.

या अभियानांतर्गत संस्थेच्या वतीने:

- जात प्रमाणपत्र व जात वैधता प्रक्रियेची माहिती दिली जाईल.

- अर्जासाठी आवश्यक कागदपत्रांबाबत मार्गदर्शन केले जाईल.

- जुन्या जात नोंदींचे महत्त्व समजावून सांगितले जाईल.

- वंशावळ व पुरावे याबाबत मार्गदर्शन केले जाईल.

- ऑनलाइन अर्ज प्रक्रियेतील अडचणी समजावून सांगितल्या जातील.

- त्रुटीपत्र व समितीच्या सूचनांबाबत मार्गदर्शन केले जाईल.

- विद्यार्थ्यांच्या व पालकांच्या शंकांचे निरसन केले जाईल.

- आवश्यकतेनुसार पुढील प्रशासकीय कार्यवाहीबाबत माहिती दिली जाईल.

**या अभियानांतर्गत संस्थेचे मार्गदर्शन पूर्णतः मोफत आहे.** मात्र, शासनाच्या पोर्टलवर लागू असणारे शुल्क अथवा अन्य वैधानिक शुल्क असल्यास ते संबंधित नियमांनुसार स्वतंत्रपणे लागू राहील.

## ८. होलार समाजबांधवांना विशेष आवाहन

समाजातील प्रत्येक पालकाने आपल्या मुलांच्या शैक्षणिक कागदपत्रांकडे वेळीच लक्ष देणे आवश्यक आहे. जात प्रमाणपत्र व जात वैधता प्रमाणपत्राची आवश्यकता शेवटच्या क्षणी लक्षात येण्यापेक्षा शैक्षणिक प्रवेशाच्या आधीच आवश्यक कागदपत्रांची तयारी करणे हिताचे आहे.

विशेषतः दहावी, बारावी, पदवी, व्यावसायिक अभ्यासक्रम, अभियांत्रिकी, वैद्यकीय व इतर उच्च शिक्षण घेणाऱ्या विद्यार्थ्यांनी या अभियानाचा लाभ घ्यावा.

महाराष्ट्रातील सर्व जिल्ह्यांतील होलार समाजबांधवांनी आपल्या गावातील, वस्तीतील व परिसरातील गरजू विद्यार्थ्यांपर्यंत ही माहिती पोहोचवावी.

**आपल्या समाजातील विद्यार्थ्यांना योग्य मार्गदर्शन मिळणे, ही केवळ संस्थेची जबाबदारी नसून संपूर्ण समाजाची सामूहिक जबाबदारी आहे.**

## ९. संस्थेचा व्यापक सामाजिक दृष्टिकोन

होलार समाज सामाजिक संस्था, महाराष्ट्र राज्य, पुणे ही संस्था केवळ एका विषयापुरते कार्य मर्यादित न ठेवता समाजाच्या सर्वांगीण विकासासाठी विविध समाजहित अभियानांच्या माध्यमातून कार्यरत आहे.

शिक्षण, रोजगार, महिला सक्षमीकरण, स्पर्धा परीक्षा, शासकीय योजना, जात प्रमाणपत्र व जात पडताळणी, ज्येष्ठ नागरिक कल्याण, व्यसनमुक्ती आणि सामाजिक न्याय अशा विविध विषयांवर संस्थेने जनजागृती व मार्गदर्शनाची चळवळ सुरू केली आहे.

महात्मा ज्योतिराव फुले, राजर्षी शाहू महाराज, डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर आणि छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या समताधिष्ठित, शैक्षणिक व सामाजिक परिवर्तनाच्या विचारांचा आदर्श डोळ्यांसमोर ठेवून समाजातील शेवटच्या घटकापर्यंत शासकीय योजनांची माहिती व मार्गदर्शन पोहोचविण्याचा संस्थेचा संकल्प आहे.

**शिका, संघटित व्हा आणि स्वाभिमानाने प्रगती करा!**

## १०. संस्थापक अध्यक्षांचा संदेश

समाजातील प्रत्येक विद्यार्थ्याला शिक्षणाच्या माध्यमातून प्रगती करण्याची संधी मिळाली पाहिजे. जात प्रमाणपत्र व जात वैधता पडताळणी प्रक्रियेतील अडचणींमुळे कोणत्याही विद्यार्थ्याचे शैक्षणिक नुकसान होऊ नये, यासाठी संस्थेने हा विशेष मोफत मार्गदर्शन उपक्रम हाती घेतला आहे.

समाजातील विद्यार्थ्यांनी, पालकांनी आणि युवकांनी या अभियानाचा लाभ घ्यावा. योग्य माहिती, योग्य कागदपत्रे आणि योग्य वेळी केलेली कार्यवाही यामुळे अनेक अडचणी टाळता येऊ शकतात.

समाजातील प्रत्येक सुशिक्षित व्यक्तीने इतर विद्यार्थ्यांनाही मार्गदर्शन करावे. आपण स्वतः प्रगती करावी आणि इतरांनाही प्रगतीच्या दिशेने घेऊन जावे, हीच संस्थेची अपेक्षा आहे.

**एक विद्यार्थी शिकला तर एक कुटुंब प्रगत होते; आणि संपूर्ण समाज शिक्षित झाला तर समाजाच्या विकासाला नवी दिशा मिळते!**

---

## अधिकृत संपर्क व माहिती

🌐 **संस्थेची अधिकृत वेबसाइट – समाज माहिती केंद्र**

[https://holarsamajssp.blogspot.com/](https://holarsamajssp.blogspot.com/)

🌐 **संस्थेची दुसरी अधिकृत वेबसाइट**

[https://holarsamajsamajiksanstha.blogspot.com/?m=1](https://holarsamajsamajiksanstha.blogspot.com/?m=1)

💻 **बार्टीचे नवीन जात वैधता प्रमाणपत्र पोर्टल**

[https://cvc.barti.in/](https://cvc.barti.in/)

🏅 **होलार समाज सामाजिक संस्था, महाराष्ट्र राज्य, पुणे**

*ISO 9001:2015 आंतरराष्ट्रीय गुणवत्ता व्यवस्थापन प्रणाली मानांकन प्राप्त संस्था*

**संस्थापक अध्यक्ष : आदरणीय श्री. नामदेवराव श्रीरंग आयवळे**

🎯 **शिक्षण • संघटन • स्वाभिमान**

🌺 **आपला समाज – आपली जबाबदारी – आपली प्रगती!**

🙏 **जय महाराष्ट्र! जय भीम! जय होलार!** 🙏

### वेबसाइटवर लेखासोबत ठळकपणे द्यावयाच्या अधिकृत लिंक

- नवीन जात वैधता पोर्टल: [BARTI Caste Validity Portal](https://cvc.barti.in/?utm_source=chatgpt.com)

- बार्टी जात पडताळणी विभागाची माहिती: [अधिकृत विभागीय माहिती](https://www.barti.in/department/cast-certificate-verification?utm_source=chatgpt.com)

- नवीन पोर्टलची घोषणा: [बार्टीचे अधिकृत पोर्टल व सूचना](https://www.bartievalidity.maharashtra.gov.in/?utm_source=chatgpt.com)

वेबसाइटसाठी माझी विशेष शिफारस: या लेखाच्या सुरुवातीला मोठ्या अक्षरांत ३१ ऑक्टोबर ते १० नोव्हेंबर २०२६ – मोफत जात प्रमाणपत्र व जात वैधता मार्गदर्शन अभियान असे शीर्षक द्यावे. त्याखाली बबनराव करडे साहेब यांचे मार्गदर्शक म्हणून छायाचित्र उपलब्ध असल्यास लावावे. त्यामुळे विद्यार्थ्यांना अभियानाची माहिती आणि मार्गदर्शकांची ओळख एकाच ठिकाणी होईल.

समाज भूषण कैलासवासी भगवान जावीर गुरुजी व्यसनमुक्ती अभियान व्यसनमुक्त युवक सुदृढ कुटुंब सक्षम समाज

 सर, खाली अभियान क्रमांक ५ चा वेबसाइटवर स्वतंत्र लेख म्हणून प्रसिद्ध करता येईल असा सविस्तर, अधिकृत आणि सामाजिक प्रबोधन करणारा मजकूर तयार केला आहे. यामध्ये भगवान जावीर गुरुजींच्या स्मृतींना अभिवादन, अभियानाची पार्श्वभूमी, ११ दिवसीय अभ्यास आराखडा, मार्गदर्शकांची भूमिका, व्यसनमुक्तीसाठी उपलब्ध मदत आणि संस्थेचा सामाजिक संकल्प यांचा समावेश केला आहे.

# 🚩🌺 समाजभूषण कैलासवासी भगवान जावीर गुरुजी व्यसनमुक्ती अभियान २०२६ 🌺🚩

## व्यसनमुक्त युवक • सुदृढ कुटुंब • सक्षम समाज

### होलार समाज सामाजिक संस्था, महाराष्ट्र राज्य, पुणे यांचा व्यसनमुक्त समाजनिर्मितीसाठी विशेष पुढाकार!

\<badge>अभियान क्रमांक ५\</badge>

\<badge color="success">संपूर्णतः मोफत मार्गदर्शन\</badge>

📅 **अभियान कालावधी : ३१ ऑक्टोबर ते १० नोव्हेंबर २०२६**

👤 **अभियान मार्गदर्शक : श्री. रविकांत सर**

🏛️ **आयोजक : होलार समाज सामाजिक संस्था, महाराष्ट्र राज्य, पुणे**

---

## १. अभियानाची प्रस्तावना

समाजाचा सर्वांगीण विकास साधायचा असेल, तर समाजातील प्रत्येक व्यक्ती शारीरिक, मानसिक, सामाजिक आणि आर्थिकदृष्ट्या सक्षम असणे आवश्यक आहे. कोणत्याही समाजाची खरी ताकद ही त्या समाजातील निरोगी, सुशिक्षित, सुसंस्कृत आणि व्यसनमुक्त युवकांमध्ये असते.

आज तंबाखू, गुटखा, सिगारेट, मद्यपान तसेच इतर व्यसनांच्या समस्येमुळे अनेक व्यक्तींच्या आरोग्यावर, कुटुंबाच्या आर्थिक परिस्थितीवर, मुलांच्या शिक्षणावर आणि सामाजिक जीवनावर विपरीत परिणाम होत आहेत.

व्यसनाची सुरुवात अनेकदा मित्रपरिवार, चुकीची संगत, मानसिक तणाव, कुतूहल किंवा सामाजिक वातावरणातून होते. कालांतराने ही सवय व्यक्तीच्या जीवनावर परिणाम करू शकते. व्यसनाधीन व्यक्तीबरोबरच तिच्या कुटुंबातील सदस्यांनाही अनेक अडचणींचा सामना करावा लागतो.

या समस्येचे गांभीर्य लक्षात घेऊन होलार समाज सामाजिक संस्था, महाराष्ट्र राज्य, पुणे यांच्या वतीने **समाजभूषण कैलासवासी भगवान जावीर गुरुजी व्यसनमुक्ती अभियान** राबविण्यात येत आहे.

समाजभूषण कैलासवासी भगवान जावीर गुरुजी यांच्या स्मृतींना अभिवादन करून समाजामध्ये व्यसनमुक्ती, आरोग्य, शिक्षण, संस्कार आणि सामाजिक जबाबदारी यांची जाणीव निर्माण करणे हा या अभियानाचा प्रमुख उद्देश आहे.

## २. अभियानाची आवश्यकता

व्यसन ही केवळ वैयक्तिक समस्या नाही. तिचा परिणाम कुटुंब, समाज आणि पुढील पिढीवरही होऊ शकतो.

व्यसनामुळे उद्भवू शकणाऱ्या प्रमुख समस्या:

- शारीरिक आरोग्याचे नुकसान.

- कुटुंबातील आर्थिक अडचणी.

- पती-पत्नी व कुटुंबीयांमध्ये मतभेद.

- मुलांच्या शिक्षणावर परिणाम.

- कामकाजातील कार्यक्षमता कमी होणे.

- मानसिक तणाव व सामाजिक समस्या.

- युवकांच्या शैक्षणिक व व्यावसायिक प्रगतीमध्ये अडथळे.

म्हणून व्यसनाधीन व्यक्तीला दोष देण्याऐवजी तिच्या परिस्थितीची जाणीव ठेवून योग्य समुपदेशन, वैद्यकीय मदत आणि कुटुंबाचा आधार मिळवून देणे महत्त्वाचे आहे.

**व्यसनमुक्ती ही एका दिवसाची प्रक्रिया नसून जागरूकता, इच्छाशक्ती, योग्य उपचार आणि सातत्यपूर्ण प्रयत्नांची वाटचाल आहे.**

## ३. अभियानाची प्रमुख उद्दिष्टे

१. होलार समाजामध्ये व्यसनमुक्तीविषयी व्यापक जनजागृती करणे.

२. युवक आणि युवतींना व्यसनांपासून दूर राहण्यासाठी प्रेरित करणे.

३. तंबाखू, गुटखा, सिगारेट, मद्यपान व इतर व्यसनांच्या दुष्परिणामांची माहिती देणे.

४. व्यसनाधीन व्यक्तींना योग्य समुपदेशन व वैद्यकीय मदतीसाठी प्रोत्साहित करणे.

५. कुटुंबातील सुसंवाद व सकारात्मक वातावरण निर्माण करण्यासाठी मार्गदर्शन करणे.

६. विद्यार्थ्यांमध्ये चांगल्या सवयी, शिस्त आणि आत्मविश्वास निर्माण करणे.

७. युवकांना शिक्षण, रोजगार, व्यवसाय आणि कौशल्य विकासाकडे प्रेरित करणे.

८. महिला, पालक, शिक्षक व सामाजिक कार्यकर्त्यांचा सहभाग वाढविणे.

९. व्यसनमुक्त गाव, वस्ती आणि समाजनिर्मितीसाठी सामूहिक प्रयत्न करणे.

१०. निरोगी, सुसंस्कृत, शिक्षित आणि सक्षम समाजनिर्मितीला चालना देणे.

## ४. विशेष ११ दिवसीय अभ्यास व जनजागृती आराखडा

### दिवस १ – ३१ ऑक्टोबर २०२६

**व्यसनमुक्त जीवनाचा संकल्प आणि व्यसनांची ओळख**

- व्यसन म्हणजे काय?

- व्यसन निर्माण होण्याची कारणे.

- व्यसनांचे वैयक्तिक आणि सामाजिक दुष्परिणाम.

- व्यसनमुक्त जीवनाचे महत्त्व.

- स्वतःच्या जीवनातील ध्येय निश्चित करणे.

- व्यसनांपासून दूर राहण्याचा संकल्प.

### दिवस २ – १ नोव्हेंबर २०२६

**तंबाखू, गुटखा, सिगारेट आणि इतर व्यसनांचे दुष्परिणाम**

- तंबाखू सेवनामुळे आरोग्यावर होणारे परिणाम.

- गुटखा व तंबाखूजन्य पदार्थांचे धोके.

- धूम्रपानाचे आरोग्यावरील परिणाम.

- व्यसनांपासून दूर राहण्याचे उपाय.

- तंबाखू सोडण्यासाठी उपलब्ध समुपदेशन सेवा.

- आरोग्याची नियमित काळजी घेण्याचे महत्त्व.

### दिवस ३ – २ नोव्हेंबर २०२६

**मानसिक स्वास्थ्य आणि तणाव व्यवस्थापन**

- मानसिक आरोग्याचे महत्त्व.

- तणाव निर्माण होण्याची कारणे.

- राग व भावनांचे व्यवस्थापन.

- सकारात्मक विचारसरणी.

- आत्मविश्वास वाढविण्याचे मार्ग.

- गरजेनुसार मानसोपचारतज्ज्ञ किंवा समुपदेशकांची मदत.

### दिवस ४ – ३ नोव्हेंबर २०२६

**व्यसनमुक्तीसाठी कुटुंबाची भूमिका**

- पालकांची जबाबदारी.

- मुलांशी संवाद साधण्याची योग्य पद्धत.

- कुटुंबातील सुसंवाद.

- व्यसनाधीन व्यक्तीला मानसिक आधार.

- कुटुंबातील सदस्यांचे सहकार्य.

- व्यसनमुक्त वातावरण निर्माण करण्याचे महत्त्व.

### दिवस ५ – ४ नोव्हेंबर २०२६

**युवकांचे शिक्षण, करिअर आणि व्यसनमुक्त भविष्य**

- शिक्षणाचे महत्त्व.

- करिअर नियोजन.

- स्पर्धा परीक्षा आणि रोजगाराच्या संधी.

- कौशल्य विकास.

- वेळेचे नियोजन.

- व्यसनापासून दूर राहून ध्येयपूर्ती.

### दिवस ६ – ५ नोव्हेंबर २०२६

**निरोगी जीवनशैली आणि आरोग्यदायी सवयी**

- नियमित व्यायाम व योग.

- संतुलित आहार.

- पुरेशी झोप.

- शारीरिक आणि मानसिक आरोग्य.

- चांगल्या सवयींची निर्मिती.

- आरोग्यदायी जीवनशैलीचा स्वीकार.

### दिवस ७ – ६ नोव्हेंबर २०२६

**चांगली संगत आणि मित्रपरिवाराचा प्रभाव**

- मित्रपरिवाराचा जीवनावर होणारा परिणाम.

- चुकीच्या संगतीपासून दूर राहणे.

- सकारात्मक मित्रपरिवाराची निवड.

- युवकांमध्ये नेतृत्वगुण विकसित करणे.

- सामाजिक कार्यातील सहभाग.

- आदर्श व्यक्तिमत्त्वांकडून प्रेरणा घेणे.

### दिवस ८ – ७ नोव्हेंबर २०२६

**व्यसनमुक्तीसाठी समुपदेशन आणि वैद्यकीय मदत**

- व्यसन सोडण्याचा निर्णय.

- व्यसनमुक्तीमध्ये समुपदेशनाचे महत्त्व.

- प्रशिक्षित समुपदेशकांची भूमिका.

- डॉक्टरांचा सल्ला आणि योग्य उपचार.

- अधिकृत व्यसनमुक्ती केंद्रांची माहिती.

- व्यसनाधीन व्यक्तीला योग्य आधार देणे.

### दिवस ९ – ८ नोव्हेंबर २०२६

**व्यसनमुक्त गाव, वस्ती आणि समाजनिर्मिती**

- समाजातील व्यसनांविषयी जनजागृती.

- युवक व महिलांचा सहभाग.

- पालक आणि शिक्षकांची भूमिका.

- सामाजिक संस्थांचे योगदान.

- सामूहिक जनजागृती उपक्रम.

- व्यसनमुक्त सामाजिक वातावरण निर्माण करणे.

### दिवस १० – ९ नोव्हेंबर २०२६

**व्यक्तिमत्त्व विकास, आत्मविश्वास आणि सकारात्मक जीवन**

- आत्मविश्वास वाढविणे.

- निर्णयक्षमता विकसित करणे.

- प्रभावी संवाद कौशल्य.

- शिस्त आणि आत्मनियंत्रण.

- सकारात्मक विचार.

- यशस्वी जीवनासाठी ध्येय निश्चित करणे.

### दिवस ११ – १० नोव्हेंबर २०२६

**विशेष मार्गदर्शन, प्रश्नोत्तर आणि व्यसनमुक्तीचा सामूहिक संकल्प**

- संपूर्ण अभियानाचा आढावा.

- युवक व पालकांच्या शंकांचे निरसन.

- व्यसनमुक्त जीवनासाठी वैयक्तिक संकल्प.

- कुटुंबाच्या सहभागाचे महत्त्व.

- सामाजिक जनजागृतीसाठी पुढील दिशा.

- व्यसनमुक्त समाजनिर्मितीचा सामूहिक निर्धार.

## ५. अभियान मार्गदर्शकांची भूमिका

या अभियानासाठी **श्री. रविकांत सर** यांचे मार्गदर्शन उपलब्ध करून देण्यात येत आहे.

व्यसनमुक्तीविषयी जनजागृती, युवकांचे प्रबोधन, व्यसनांपासून दूर राहण्यासाठी सकारात्मक विचारांची निर्मिती, कुटुंबाची भूमिका आणि समाजातील प्रत्येक घटकाचा सहभाग या विषयांवर मार्गदर्शन करणे हा या उपक्रमाचा हेतू आहे.

व्यसनमुक्तीची गरज असलेल्या व्यक्तींना योग्य डॉक्टर, प्रशिक्षित समुपदेशक आणि अधिकृत उपचार सेवांकडे जाण्यास प्रोत्साहित करणे यावरही भर देण्यात येणार आहे.

## ६. व्यसन सोडण्यासाठी उपलब्ध अधिकृत मदत

व्यसन सोडण्याची इच्छा असलेल्या व्यक्तींनी योग्य वैद्यकीय व समुपदेशन सेवा घ्याव्यात.

भारत सरकारच्या राष्ट्रीय तंबाखू नियंत्रण कार्यक्रमांतर्गत तंबाखू सोडण्यासाठी समुपदेशनाची सुविधा उपलब्ध आहे.

**राष्ट्रीय तंबाखू मुक्ती हेल्पलाइन : 1800-11-2356**

तंबाखू सोडण्यास इच्छुक व्यक्तींना या टोल-फ्री क्रमांकावर समुपदेशन मिळू शकते.

अधिकृत माहिती:\

[https://ntcp.mohfw.gov.in/](https://ntcp.mohfw.gov.in/)

**महत्त्वाची आरोग्यविषयक सूचना :** मद्य किंवा काही इतर व्यसनांचे सेवन अचानक बंद केल्यास गंभीर विथड्रॉवल लक्षणे उद्भवू शकतात. त्यामुळे वैद्यकीय तज्ज्ञांच्या सल्ल्याशिवाय उपचार थांबवू नयेत. व्यसनमुक्तीची प्रक्रिया योग्य आरोग्यसेवेच्या मार्गदर्शनाखाली करावी.

## ७. अभियानांतर्गत जनजागृतीचे प्रमुख विषय

या अभियानाच्या माध्यमातून समाजापर्यंत पुढील संदेश पोहोचविण्याचा प्रयत्न केला जाणार आहे.

- व्यसनमुक्त जीवनाचे महत्त्व.

- युवकांसाठी प्रेरणादायी विचार.

- कुटुंबातील संवाद व संस्कार.

- मानसिक आरोग्य आणि तणाव व्यवस्थापन.

- तंबाखूमुक्त जीवनशैली.

- व्यसनमुक्तीसाठी उपलब्ध आरोग्यसेवा.

- शिक्षण व रोजगाराच्या संधी.

- सकारात्मक मित्रपरिवार.

- सामाजिक जबाबदारी आणि सामूहिक सहभाग.

## ८. महिला, पालक आणि युवकांना विशेष आवाहन

व्यसनमुक्त समाजनिर्मितीमध्ये महिलांची भूमिका अत्यंत महत्त्वाची आहे. घरातील मुलांना योग्य संस्कार देणे, त्यांच्या मित्रपरिवाराकडे लक्ष देणे, त्यांच्याशी संवाद साधणे आणि चुकीच्या सवयींपासून दूर ठेवण्यासाठी सकारात्मक वातावरण निर्माण करणे आवश्यक आहे.

युवकांनी स्वतःच्या आरोग्याची काळजी घेत शिक्षण, कौशल्य, रोजगार आणि व्यवसायाच्या दिशेने वाटचाल करावी.

व्यसनाधीन व्यक्तीला कमी लेखण्याऐवजी तिच्या व्यसनमुक्तीच्या प्रयत्नांना प्रोत्साहन द्यावे. गरज पडल्यास कुटुंबीयांनी तज्ज्ञांची मदत घ्यावी.

## ९. संस्थेचा सामाजिक संकल्प

होलार समाज सामाजिक संस्था, महाराष्ट्र राज्य, पुणे ही संस्था समाजातील विविध प्रश्नांवर मार्गदर्शन, जनजागृती आणि समाजहिताच्या उपक्रमांच्या माध्यमातून कार्यरत आहे.

संस्थेच्या १३ समाजहित अभियानांच्या व्यापक संकल्पनेमध्ये युवकांचे शिक्षण, महिला सक्षमीकरण, रोजगार, आरोग्य, सामाजिक न्याय, ज्येष्ठ नागरिक कल्याण आणि व्यसनमुक्ती अशा विविध विषयांना प्राधान्य देण्यात आले आहे.

महात्मा ज्योतिराव फुले, राजर्षी शाहू महाराज, डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर आणि छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या विचारांचा आदर्श ठेवून शिक्षित, संघटित, स्वाभिमानी आणि सक्षम समाजनिर्मितीसाठी संस्था प्रयत्नशील आहे.

**समाजाचा विकास केवळ आर्थिक प्रगतीने होत नाही; तर निरोगी विचार, चांगले संस्कार, शिक्षण आणि व्यसनमुक्त जीवनशैली यांमुळेही समाज सक्षम होतो.**

## १०. समाजबांधवांना संस्थेचे विशेष आवाहन

होलार समाजातील सर्व युवक, युवती, विद्यार्थी, पालक, महिला, ज्येष्ठ नागरिक आणि सामाजिक कार्यकर्त्यांनी या अभियानात सहभागी व्हावे.

या अभियानाची माहिती प्रत्येक गावात, वस्तीमध्ये, कुटुंबात आणि समाजाच्या विविध व्हॉट्सॲप ग्रुपमध्ये पोहोचवावी.

आपल्या परिचयातील व्यसनाधीन व्यक्तीला योग्य मदत मिळवून देण्यासाठी सहकार्य करावे. तिची गोपनीयता आणि सन्मान जपावा.

प्रत्येकाने स्वतःपासून व्यसनमुक्तीची सुरुवात केली, तर समाजात सकारात्मक परिवर्तन घडविण्यास मदत होईल.

### चला, एकत्र येऊया!

**स्वतः व्यसनमुक्त होऊया, कुटुंबाला प्रेरणा देऊया आणि पुढील पिढीसाठी निरोगी समाज निर्माण करूया!**

---

## ११. प्रेरणादायी संदेश

**व्यसनाला नाही म्हणा, जीवनाला हो म्हणा!**

**व्यसनमुक्त युवक हेच समाजाचे खरे सामर्थ्य आहे.**

**निरोगी व्यक्ती – आनंदी कुटुंब – सक्षम समाज!**

**व्यसनमुक्त जीवन हीच पुढील पिढीला देणारी सर्वात मोठी भेट आहे.**

---

## अभियान आयोजक व अधिकृत माहिती

**होलार समाज सामाजिक संस्था, महाराष्ट्र राज्य, पुणे**

*ISO 9001:2015 आंतरराष्ट्रीय गुणवत्ता व्यवस्थापन प्रणाली मानांकन प्राप्त संस्था*

**अभियान क्रमांक : ५ – समाजभूषण कैलासवासी भगवान जावीर गुरुजी व्यसनमुक्ती अभियान**

**अभियान कालावधी : ३१ ऑक्टोबर ते १० नोव्हेंबर २०२६**

**अभियान मार्गदर्शक : श्री. रविकांत सर**

**संस्थापक अध्यक्ष : आदरणीय श्री. नामदेवराव श्रीरंग आयवळे**

🌐 अधिकृत वेबसाइट:

[https://holarsamajssp.blogspot.com/](https://holarsamajssp.blogspot.com/)

[https://holarsamajsamajiksanstha.blogspot.com/?m=1](https://holarsamajsamajiksanstha.blogspot.com/?m=1)

### शिक्षण • संघटन • स्वाभिमान

**१३ समाजहित अभियान – समाजाच्या सर्वांगीण विकासासाठी संस्थेची सामाजिक चळवळ!**

🙏 जय महाराष्ट्र! जय भीम! जय होलार! 🙏

### वेबसाइटवर प्रसिद्ध करताना सुचविलेले शीर्षक

“व्यसनमुक्त होलार समाजाच्या दिशेने संस्थेचे महत्त्वपूर्ण पाऊल! समाजभूषण कैलासवासी भगवान जावीर गुरुजी व्यसनमुक्ती अभियानाचा ३१ ऑक्टोबर ते १० नोव्हेंबर विशेष अभ्यास आराखडा जाहीर!”

वेबसाइटवरील लेखासोबत भगवान जावीर गुरुजींचे छायाचित्र आणि अभियान मार्गदर्शक श्री. रविकांत सर यांचे छायाचित्र लावल्यास लेखाला अधिक चांगले स्वरूप मिळेल.